Eksik Günleri Puantaj Kaydı Olarak Bildirilenlere GSS Sürprizi

Vesilkalık-2Genel sağlık sigortası uygulaması 01.01.2012 tarihinden itibaren zorunlu olarak uygulanmaktadır. Zaman zaman idare tarafından biriken prim borçları için (GSS’nin kapsamının daraltılması suretiyle) af çıkarılmakta ya da biriken GSS borçlarının yapılandırılarak tahsil edilmesi için düzenlemeler yapılmaktadır.

Genel sağlık sigortasında eksik günü olanlardan kimlerin bu eksik günleri için prim ödeyeceği 5510 Sayılı Kanunun 88 inci maddesinin de belirlenmiştir.

Bu madde kapsamında olan sigortalılar eksik günlerine ilişkin genel sağlık sigortası primlerini, aynı kanunun 60 ıncı maddesinin ilgili bendlerine göre ödemektedirler.

7.09.2016 tarih 29824 sayılı resmi gazetede yayınlanan 6745 sayılı Yatırımların Proje Bazında Desteklenmesi İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’ un 63. Maddesi ile 5510 Sayılı SGK Kanun’unun 88. maddesi “3 üncü maddenin üçüncü fıkrası kapsamına girenler hariç olmak üzere; 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı olmakla birlikte, 4857 sayılı Kanunun 13 üncü ve 14 üncü maddelerine göre kısmi süreli veya çağrı üzerine çalışanlar, ay içerisinde günün bazı saatlerinde çalışıp, çalıştığı saat karşılığında ücret alanlar ile bu Kanunun ek 9 uncu maddesinin birinci fıkrasına tabi olanlardan ay içerisinde yirmi gün ve daha az çalışanlar için eksik günlerine ait genel sağlık sigortası primlerinin otuz güne tamamlanması zorunludur” şeklinde değiştirilmiştir.

Maddenin yürürlük tarihi olan 01.10.2016 olup bu tarihten itibaren “06- Kısmi istihdam” veya “17- Ev hizmetlerinde 30 günden eksik çalışma” kodu kapsamında çalışması olan sigortalıların yanı sıra “7- Puantaj” seçeneği ile bildirilen sigortalıların da eksik günlerine ait genel sağlık sigortası primlerini gelir testi sonucuna göre Kanunun (60/c-1) alt bendi veya (60/g) bendi kapsamında 30 güne tamamlamaları gerekmektedir.

01.10.2016 itibariyle eksik günlerine ait genel sağlık sigortası primlerini tamamlama zorunluluğu bulunmayanlar aşağıdaki gibidir.

– Ay içinde birden fazla işyerinde çalışıp toplam çalışma süresini 30 güne tamamlayanlar,

– Kurumdan aylık alıp sosyal güvenlik destek primine tabi çalışması olanlar,

– Ay içinde 30 günden eksik günlerini Kanunun 51 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında isteğe bağlı sigortalı olarak tamamlayanlar,

– Haklarında 4857 sayılı Kanun hükümleri uygulanmayanlar,

– Kanunun 5 inci maddesi kapsamındaki sigortalılar,

– 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) ve (C) bentlerine tabi olanlar,

– 506 sayılı Kanunun geçici 20 inci maddesi kapsamında çalışması olanlar,

-Ay içinde birden fazla işyerinde çalışıp toplam çalışma süresi 20 günden fazla olanlar.

Menderes ÇETİN

SMMM – Denetçi

Reklamlar

Bağ-kur’ lulara 5 Puanlık Prim İndirimi Geliyor

 

Yanında işçi çalıştıran işverenler için prime esas kazanç üzerinden uzun zamandır uygulanmakta olan 5 puanlık sigorta primi indirimi nihayet kendi işini yapanlar içinde geçerli olacak.

20.08.2016 tarihinde Meclis tarafından kabul edilerek yasalaşan ve bugünlerde Resmi Gazete ‘de yayımlanarak yürürlüğe girmesi beklenen 6745 sayılı Kanunun 62’inci maddesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununda yapılan değişikliğe göre;

İsteğe bağlı sigortalılar hariç 4-b kapsamında yani eski adıyla bağ-kur sigortalısı olanların malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, beş puanlık kısmına isabet eden tutar Hazinece karşılanacaktır.

Bu prim indiriminden yararlanabilmek için primlerin Hazinece karşılanmayan kısmının yasal süresi içinde ödenmesi, kuruma kendi sigortalılıklarından kaynaklanan prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borcunun bulunmaması şarttır. Kuruma olan prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarını taksitlendiren veya yapılandıran sigortalılar bu taksitlendirme veya yapılandırma işlemleri devam ettiği sürece de bu indirimden yararlanmaya devam edecektir.

Menderes ÇETİN

SMMM – Denetçi

İşe Giriş Bildirgesinin E-Sigorta Yoluyla İptal Edilmesi

4/a kapsamında işe girişi yapılan kişilerin – ki bu işe giriş işleminin genel kural olarak istisnalar hariç en geç işe başlama tarihinden bir gün önce yapılması gerekmekte-  çeşitli gerekçelerle fiilen iş başı yapmadıkları ve bu sebeple işten çıkışlarının (işe giriş bildirgelerinin iptali) söz konusu olabilmektedir.

Böyle bir durumda (1.10.2009 tarihinden sonra zorunlu olarak) e-sigorta yoluyla yapılan sigortalı işe giriş bildirgesinin iptali yine e-sigorta aracılığıyla ancak bildirgenin verildiği gün içinde yapılabilmektedir. Bu süre dışında iptal işlemi kâğıt ortamında durumu anlatan bir dilekçenin ilgili SGK müdürlüğüne verilmesi ile yapılmaktadır.

25.08.2016 tarihinde yayınlanan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik’in 3’üncü maddesi ile ilgili yönetmeliğin 11’inci maddesine 7 numaralı fıkra eklenmiştir.

Yapılan değişiklik ile “Bu madde kapsamında Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalı çalıştıran işverenler e-sigorta yoluyla yaptıkları bildirimleri bildirgede belirtilen işe giriş tarihini takip eden ilk iş günü saat 23.59’a kadar e-sigorta yoluyla iptal edebilir.” denilmiştir. Böylece sadece bildirgenin verildiği gün e-sigorta yoluyla iptal edilebilen işe giriş bildirgesinin, bildirgede belirtilen işe giriş tarihini takip eden ilk iş gününün sonuna kadar e-sigorta yoluyla iptal edilebilmesi sağlanmıştır.

Bu düzenlemenin uygulamada büyük kolaylık sağlayacağı şüphesizdir.Günümüzde kamu kurumlarının teknolojik alt yapı seviyeleri düşünüldüğünde çok daha önceden böyle bir uygulamanın işleme konması gerekmekteydi.

Menderes ÇETİN

SMMM – Denetçi

 

 

Personele Verilen Altın Sigorta Primine Tabidir

SGK tarafından yayınlanan 22.06.2016 tarih 2016-12 sayılı “Altın Bedelleri” konulu genelgeye göre; 01.06.2016 tarihinden itibaren bayram, yılbaşı, 25 inci, 30 uncu veya 50 nci hizmet yılı gibi nedenlerle verilen altınların bedelleri nakit yardım olarak değerlendirilip, sigorta primine esas kazanca dahil edilecektir.

Daha önce işverenlerce yapılan münferit başvurularda sosyal amaçlı olarak işçilere bayram, işyerindeki uzun süre bulunmanın karşılığı vb. nedenlerle verilen altınların ücret ya da ücret niteliğinde kazanç olarak değerlendirilmeyip ayni yardım kapsamında değerlendirildiği ve dolayısıyla da prime tabi tutulmaması yönünde görüş verilmiş ise de, 1 Haziran 2016 tarihinden geçerli olmak üzere bu şekilde çalışanlara verilen altınların nakit yardım olarak değerlendirilerek sigorta primine tabi tutulması gerektiği belirtilmiştir.

Genelgeye göre nakit yardım gibi değerlendirilmesinin gerekçesi ise; altının günlük değerinin belli olması, her an piyasasında kolayca nakde dönüştürülebildiği ve bu sayede satın alma alternatifi sağlamasıdır.

Altın tutarlarının ücret ödeme bordrolarına yansıtılmış bedelleri üzerinden ilgili aydaki sigorta primine esas kazanca dahil edilerek prime tabi tutulacaktır.

Çalışanlara altın verilmiş olmasına rağmen, sigorta primine tabi tutulmadığının sonradan tespit edilmesi halinde ise altının verildiği ayın son günündeki Merkez Bankası satış fiyatı üzerinden prime tabi tutulacaktır.

 

Menderes ÇETİN

SMMM – Denetçi

İkale Sözleşmesiyle İşten Çıkış Halinde İşsizlik Ödeneği

İşverenler, işten çıkış işlemlerini gerçekleştirirken SGK İşten Ayrılış Bildirgesi ekranındaki SGK çıkış kodlarından birini seçmek zorundadırlar. Çıkış kodu, personelin kıdem tazminatı, ihbar süresi ya da ihbar tazminatı gibi hak edişleri hakkında fikir vermektedir. Ayrıca personelin çıkış nedenine göre işsizlik ödeneği alıp alamayacağının ilgili Kurumca belirlenebilmesi için de dikkate alınan şey yine işten çıkış kodları olacaktır.

Özellikle son yıllarda iş hayatına girmiş olan ikale sözleşmesi ile iş akdinin feshedilmesi durumunda ise işten çıkış kodu olarak “22- Diğer Nedenler” kullanılmalıdır. Ancak böyle bir bildirim yapıldığında iş akdi fesh olan işçi işsizlik maaşı alamamaktadır. Oysaki işçinin ve işverenin ortak iradeleri; iş sözlenmesini sona erdirirken işçinin işsizlik ödeneğinden yararlanmasını sağlamak olabilmektedir. Yapılan bu sözleşme işverene işçinin haklarını ödeme yükünü vermektedir. Buradaki amacın işçiyi korumak olduğu dikkate alınırsa İdarenin de ikale sözleşmesi ile yapılan fesihlerde işsizlik maaşını vererek katkıda bulunması beklenmelidir. Bu amaç doğrultusunda ilgili düzenlemelerde yapılacak değişikliklerle, işten çıkış kodlarında yeni bir kod eklenerek “İkale sözleşmesi nedeniyle” yapılan fesihlerin buradan bildirilmesi ve bu koddan çıkışı yapılanlara işsizlik ödeneği bağlanması sağlanabilir. Aksi halde var olan bu sorunu aşmak için, bir başka ifade ile işçinin işsizlik maaşı alması için işten çıkış kodunun “4- Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin İşveren Tarafından Haklı Sebep Bildirilmeden Feshi” olarak bildirim yapıldığı görülmektedir.

SGK İşten Çıkış Kodlarına Göre İşçi Hak edişlerini gösteren tabloda aşağıdadır.

Sgk İşten Çıkış Kodları Kıdem Tazminatı İhbar Süresi -Tazminatı İşsizlik Ödeneği
1- Deneme Süreli İş Sözleşmesinin İşverence Feshi
2- Deneme Süreli İş Sözleşmesinin İşçi Tarafından Feshi
3- Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin İşçi Tarafından Feshi (İstifa) X
4- Belirsiz Süreli İş Sözleşmesinin İşveren Tarafından Haklı Sebep Bildirilmeden Feshi X X X
5- Belirli Süreli İş Sözleşmesinin Sona Ermesi X X
8- Emeklilik (Yaşlılık) Veya Toptan Ödeme Nedeniyle X
9- Malulen Emeklilik Nedeniyle X
10- Ölüm X
11- İş Kazası Sonucu Ölüm X
12- Askerlik X X
13- Kadın İşçinin Evlenmesi X
14- Emeklilik İçin Yaş Dışında Diğer Şartların Tamamlanması X
15- Toplu İşçi Çıkarma X X X
16- Sözleşme Sona Ermeden Sigortalının Aynı İşverene Ait Diğer İşyerine Nakli
17- İşyerinin Kapanması X X X
18- İşin Sona Ermesi X X X
19- Mevsim Bitimi (İş Akdinin Askıya Alınması Halinde Kullanılır. Tekrar Başlatılmayacaksa “4” Nolu Kod Kullanılır)
20- Kampanya Bitimi (İş Akdinin Askıya Alınması Halinde Kullanılır. Tekrar Başlatılmayacaksa “4” Nolu Kod Kullanılır)
21- Statü Değişikliği
22- Diğer Nedenler
23- İşçi Tarafından Zorunlu Nedenle Fesih X X
24- İşçi Tarafından Sağlık Nedeniyle Fesih X X
25- İşçi Tarafından İşverenin Ahlak Ve İyiniyet Kurallarına Aykırı Davranışı Nedeni İle Fesih X X
26- Disiplin Kurulu Kararı İle Fesih
27- İşveren Tarafından Zorunlu Nedenlerle Ve Tutukluluk Nedeniyle Fesih X X
28- İşveren Tarafından Sağlık Nedeni İle Fesih X X
29- İşveren Tarafından İşçinin Ahlak Ve İyiniyet Kurallarına Aykırı Davranışı Nedeni İle Fesih
30- Vize Süresinin Bitimi ( İş Akdinin Askıya Alınması Halinde Kullanılır. Tekrar Başlatılmayacaksa “4” Nolu Kod Kullanılır)
31- Borçlar Kanunu, Sendikalar Kanunu, Grev Ve Lokavt Kanunu Kapsamında Kendi İstek Ve Kusuru Dışında Fesih X X X
32- 4046 Sayılı Kanunun 21. Maddesine Göre Özelleştirme Nedeni İle Fesih X X X
33- Gazeteci Tarafından Sözleşmenin Feshi X X
34- İşyerinin Devri, İşin Veya İşyerinin Niteliğinin Değişmesi Nedeniyle Fesih X X X
36- Doğum Nedeniyle İşten Ayrılma

Menderes ÇETİN

Prime Esas Kazancın Üst Sınırını Aşan Ücret Dışındaki Ödemeler

Vesilkalık-2

5510 sayılı kanunda yapılan düzenlemelere göre sigortalılara yapılan ücret dışındaki ödemelerde prime tabidir.

Kanundaki belirlemeye göre ücret dışındaki ödemeler;

-bu ödemenin yapıldığı ayda ücret ödenmemiş ve dolayısıyla prim gün sayısının olmaması halinde bu ayı takip eden iki ayın kazançlarına,

– bu ödemenin yapıldığı ayda ücret ödenmiş ve ücret ile birlikte toplam tutarın sigorta tavanını aşması halinde aşan kısım takip eden iki ayın kazançlarına

eklenerek prime tabi tutulmalıdır.

İlgili ayda gün sayısının olmamasının sebebi ücretsiz izin, istirahat gibi nedenler olabilir.

Ücret dışındaki ödemenin yapıldığı tarihi takip eden iki ayda da ücret ödemesine hak kazanılmadığı (bir başka ifade ile prim gün sayısı olmadığı) durumda, ücret dışındaki bu ödemeler prime esas kazanca dahil edilemeyecektir.

Ücret dışında sigortalılara ödenmekte olan prim, ikramiye gibi her türlü ödemeler, ödemenin yapıldığı ayın kazancına dahil edilerek prime tabi tutulmaktadır. Ancak, sözü geçen ödemelerin ücret ile birleştirilerek prime tabi tutulması durumunda, bazı sigortalıların aylık prime esas kazançları tutarı, prime esas kazancın üst sınırını aşabilmektedir.

Bu durumda, sigortalılara, ücretinin yanı sıra prime esas kazanca dahil edilebilecek nitelikte ücret dışında ödeme yapılması halinde, bu nitelikteki kazançlar, prime esas günlük kazanç üst sınırının otuz katı aşılmamak kaydıyla prime tabi tutulacak, buna karşın her iki kazanç toplamının üst sınırı aşması halinde, ücret dışındaki ödemenin üst sınırı aşan kısmı, 5510 Sayılı Kanunun 82 nci maddesi hükmü de dikkate alınarak en fazla takip eden iki ayın prime esas kazanç tutarına dahil edilecektir.

Kanunda takip eden iki ay kıstasında yıl devretmesi halinde bu kuralın uygulanmayacağı gibi bir belirleme yapılmamıştır. Bu durumda ücret dışındaki ödemenin yapıldığı ayı takip eden bir ya da iki ayın bir sonraki takvim yılına denk gelmesinin uygulamaya etkisi olmamalıdır. Ancak bu ödemelerin prime tabi tutulması sırasında ilgili dönemlerdeki prime esas ücret tavan tutarının dikkate alınacağı unutulmamalıdır.

Öte yandan bir kişi birden fazla iş yerinde sigortalı olarak çalışabilmekte ve dolayısıyla bu iş yerlerinden sigortalı olabilmektedir. Böyle bir durumda tüm iş yerlerinden yapılan bildirimlerle sigorta tavanının aşılması halinde sigortalının hissesine isabet eden primi kuruma başvuruda bulunarak geri alması mümkündür.

Menderes ÇETİN

SMMM – Denetçi

 

 

İşkur – İşbaşı Eğitim Programları

 

Vesilkalık-2

Yürürlükteki istihdamı teşvik uygulamalarından biride İşkur tarafından İşverenlerle anlaşma yapmak suretiyle yürütülen işbaşı eğitim programlarıdır.

İşbaşı eğitim programı; İşkur tarafından işsizliğin azaltılmasına yönelik olarak yürütülen aktif işgücü piyasası programlarından birisidir. Bu program kuruma kayıtlı işsizlerin yine kuruma kayıtlı işyerlerinde sahip oldukları mesleki bilgilerini uygulama yaparak pekiştirmelerini, iş ve üretim süreçlerini bizzat görerek öğrenmelerini sağlamayı amaçlamaktadır.

Bir diğer amacı ise nitelikli işgücü temin etmekte zorlanan işverenlere işe alacakları kişileri işyerinde belli bir süre gözlemleyerek ve eğitim vererek kişiler hakkında ayrıntılı bilgi sahibi olma ve işe alma konusunda isabetli bir karar verme imkânı sunmaktır.

Mevcut düzenlemeler kapsamında;

-4857 sayılı İş Kanunu veya 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4/a. maddesine tabi olarak en az iki sigortalı çalışanı bulunan,

-Kuruma kayıtlı işverenler, dernekler, vakıflar, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, meslek birlikleri, sendikalar, ticaret ve sanayi odaları, noterler, kamunun payının % 50’nin altında olduğu iktisadi teşekküller, v.b. işverenler işbaşı eğitim programlarından faydalanabilmektedir.

Program kapsamında çalıştırılanlara işkur tarafından net asgari ücret (1.300 TL) ödeme yapılmaktadır. Ayrıca işveren tarafından da kendilerine gelir sağlanabilmektedir.

Ayrıca program süresince katılımcılar adına iş kazası ve meslek hastalığı ile genel sağlık sigortası primleri işkur tarafından karşılanarak katılımcıların sağlık hizmetlerinden faydalanmaları sağlanmaktadır.

İşbaşı Eğitim Programı şuanda (bu sürenin arttırılması yönünde çalışma yapılmaktadır) en fazla 160 fiili gün olarak düzenlenebilmektedir.

31.12.2016 tarihine kadar başlayan işbaşı eğitim programını tamamlayan; 18 yaşından büyük, 29 yaşından küçük olanlardan program sonrasında üç ay içinde işe alınması durumunda işe alan işverenler imalat sanayi sektöründe faaliyet gösteriyorsa 42 ay, diğer sektörlerde faaliyet gösteriyorsa 30 ay süre ile SGK işveren primi İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanmaktadır.(Detaylı açıklama SGK’nın 2016-1 sayılı genelgesinde yapılmıştır.)

Ayrıca, programa katılan kişilere İŞKUR’un yaptığı ödemeler dışında programın düzenlendiği işveren tarafından yapılan ve aylık brüt asgari ücretin yarısını geçmeyen fiili ödemelerin gelir vergisi kanununun 40’ıncı maddesine yapılan ekleme ile vergi matrahının tespitinde indirim olarak değerlendirilmesi imkânı getirilmiştir. Ancak bu kapsamda yapılan ödeme sadece ticari kazancın tespitinde indirim olarak değerlendirilmektedir.

Menderes ÇETİN

SMMM – Denetçi